Πανδημία πανικού, ενδημία ελέγχου

Ελλάδα / Τουρκία / Κύπρος | Εκπαίδευση | Γνώμη / Ανάλυση Tuesday September 01, 2009 20:30 by Γιώργος Κυριακού sxedia at espiv dot net

Αποδημία λογικής

Αν αποδεχτεί κανείς ότι υπάρχει «πανδημία» στον πλανήτη η οποία πιθανόν κάνει την εμφάνισή της και στην Ελλάδα, αν αποδεχτεί ως αναγκαία και τα μέτρα πρόληψης που αναφέρονται στην εγκύκλιο του ΥΠΕΠΘ (1) με την ένδειξη «ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΑ ΕΠΕΙΓΟΝ» δημιουργούνται κάποια εύλογα ερωτηματικά που σχετίζονται με την πραγματικότητα των σχολείων και γενικότερα της ελληνικής εκπαίδευσης.

Αν αποδεχτεί κανείς ότι υπάρχει «πανδημία» στον πλανήτη η οποία πιθανόν κάνει την εμφάνισή της και στην Ελλάδα, αν αποδεχτεί ως αναγκαία και τα μέτρα πρόληψης που αναφέρονται στην εγκύκλιο του ΥΠΕΠΘ (1) με την ένδειξη «ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΑ ΕΠΕΙΓΟΝ» δημιουργούνται κάποια εύλογα ερωτηματικά που σχετίζονται με την πραγματικότητα των σχολείων και γενικότερα της ελληνικής εκπαίδευσης. Η δε «πιστή εφαρμογή και αυστηρή τήρηση των οδηγιών» όπως αναφέρει το σχετικό έγγραφο κάνει τα πράγματα ακόμα πιο σοβαρά για το πώς θα εφαρμοστεί.

Ενδεικτικά και μόνο:

1)Στο σημείο που αφορά τις ενέργειες των Διευθυντών των σχολικών μονάδων με την από κοινού με τα μέλη των σχολικών επιτροπών για την αγορά του υγειονομικού υλικού αυτού που προβλέπει καθώς και για την πληρωμή μιας ιδιαίτερης απολύμανσης του κτιρίου (2), εγείρεται το εξής ερώτημα: Έχει γίνει κάποιος οικονομικός προϋπολογισμός για την αγορά του υλικού και της υπηρεσίας απολύμανσης; Θα υπάρχει με βάση αυτές τις δαπάνες μια ενίσχυση στους ΟΤΑ που είναι υπεύθυνοι για τα λειτουργικά έξοδα των σχολείων; Αν όχι, ποιος θα επιβαρυνθεί για αυτή τη δαπάνη: Θα μειώσει τα λειτουργικά της έξοδα η Σχολική Μονάδα ή θα επιβαρυνθεί ο υπεύθυνος ΟΤΑ;

2)Στο σημείο που αφορά τον έλεγχο από τους διευθυντές ΠΕ και ΔΕ καθώς και τους προϊσταμένους για την τήρηση των οδηγιών (3) τίθεται το εξής: Με ποιους τρόπους θα γίνεται ο έλεγχος από τη διοίκηση; Με έγγραφα; Με φαξ; Με μέιλ; Με την παρουσία των προϊσταμένων σε όλα τα σχολειά;

3) Στην εγκύκλιο με Α.Π. Υ1/Γ.Π.οικ. 115501, Αθήνα 27 /08/2009 και με θέμα «Μέτρα πρόληψης κατά της διασποράς της γρίπης Α(Η1Ν1) στις Σχολικές Μονάδες και φορείς που προσφέρουν εκπαιδευτικές υπηρεσίες» υπάρχει το εξής σημείο (4) που πρέπει να προσεχθεί: Όπως και για κάθε περίπτωση ασθένειας παιδιών η παραμονή στο σπίτι είναι κάτι που πρέπει να γίνεται. Στην περίπτωση όμως της πανδημίας και με τέτοια χαρακτηριστικά αλλά και με την αυστηρή εφαρμογή των οδηγιών, πώς θα μπορούν να κρατήσουν τα παιδιά, οι γονείς που εργάζονται, στο σπίτι; Αν υπάρχει και εκεί ενήλικος που θέλει φροντίδα και ιδιαίτερα αν είναι προσβεβλημένος από τη γρίπη(που όπως είπαμε είναι πανδημία); Θα μπορέσουν να πάρουν άδεια από τη δουλειά τους για αυτό το λόγο;

4) Με βάση το παραπάνω (4), ποια είναι η μέριμνα της Αβάθμιας φροντίδας (Κέντρα Υγείας, Αγροτικά Ιατρεία, οικογενειακός γιατρός κλπ) που δεν θα στρέψει προς την ιδιωτική υγεία και περίθαλψη τον πληθυσμό; Είναι επαρκές το προσωπικό ώστε να είναι ευέλικτο (επισκέψεις υγείας στην κατοικία) ώστε να αντιμετωπίσει τα περιστατικά σε περίπτωση πανδημίας ή ο πληθυσμός κατά κύριο λόγο θα στραφεί στα χρυσορυχεία των ιδιωτών;

5) Στο σημείο που αναφέρει για τα καθήκοντα του συντονιστή της γρίπης (5) και για την μέριμνά του ερωτάται το εξής: ο δάσκαλος αυτός, που μάλλον θα είναι και διευθυντής, δεν θα κάνει μάθημα με βάση το ωρολόγιο πρόγραμμα, εφόσον εντοπιστεί παιδί να ασθενεί; Θα το προσέχει στον ειδικό χώρο φύλαξης;

6) Στο ίδιο σημείο (5) τίθεται το εξής ερώτημα: ποιος θα είναι ο χώρος; Το κλειστό γυμναστήριο που θα πάψει να λειτουργεί ως τέτοιο; Η αίθουσα τελετών που χρησιμοποιείται και για εκπαιδευτικούς λόγους (προβολές, πρόβες, καλλιτεχνικές δραστηριότητες); Το γραφείο των δασκάλων; Η αίθουσα υπολογιστών; Το κυλικείο; Η αποθήκη;

7) Τι είδους περίθαλψη θα παρέχεται στο παιδί-ερώτηση βασισμένη στο ίδιο σημείο (5) που έχει ασθενήσει; Θα υπάρχει κρεβάτι; Θα υπάρχει φαρμακείο; Αν είναι ας πούμε 4 ή παραπάνω τα παιδιά, τι είδους περίθαλψη θα παρέχεται αν υποθέσουμε ότι τα συμπτώματα οδηγούν στο συμπέρασμα για γρίπη κι αν υποθέσουμε ότι ο δάσκαλος έχει κάνει τη σωστή διάγνωση;

8) Πώς και με ποιο τρόπο γονείς-εθελοντές θα μπορούν να βοηθήσουν στις περιπτώσεις που υπάρχουν ασθενείς μαθητές στη σχολική μονάδα ή στο σπίτι που οι εργαζόμενοι γονείς τους δουλεύουν; Η εγκύκλιος (6) έχει προβλέψει για τα καθήκοντα του εθελοντή με κάποιο τρόπο επίσημο που να πιστοποιεί τη δυνατότητά του ή απλά εντάσσει σε μια ρήτρα κάτι που έτσι κι αλλιώς γίνεται μέσα στην κοινωνία;

9) Τα μέτρα για την καθαριότητα (7) των σχολικών μονάδων που παίρνονται αφορούν μόνο τη γρίπη; Δεν είναι μέτρα που θα έπρεπε να παίρνονται έτσι ή αλλιώς σε κάθε περίπτωση; Δεν πρέπει αυτονόητα να υπάρχει σαπούνι στις τουαλέτες; Δεν πρέπει να ελέγχονται το δίκτυο ύδρευσης και αποχέτευσης; Δεν πρέπει να υπάρχουν όλα αυτά ως αυτονόητες παροχές σε όλα τα σχολεία; (Αν κάποιος έχει δει σαπούνι μέχρι τώρα σε σχολική τουαλέτα να ενημερώσει πάραυτα).

10) Στο σημείο που αναφέρεται η συχνή απολύμανση αντικειμένων κοινής χρήση (8) υπάρχει το εξής ερώτημα: Θα γίνεται στο διάλειμμα πριν από κάθε μάθημα γυμναστικής; Ο γυμναστής θα απολυμαίνει τα αντικείμενα και με τι (σκυτάλες, μπάλες); Ο συντονιστής; Μέλος της ομάδας; Εθελοντές; Μαθητές; Η καθαρίστρια (υπάρχουν μόνιμες σε όλα τα σχολεία που πρέπει να παρευρίσκονται κατά τη διάρκεια της σχολικής ημέρας-αυτό είναι μια ξεχωριστή ερώτηση);

11) Στο σημείο που αναφέρει ότι απαγορεύονται αγκαλίτσες και φιλάκια (9) αλλά και επιβάλλεται η άμεση ρίψη του χαρτομάντιλου στον κάδο αμέσως μετά το φτάρνισμα, μήπως παραπέμπει σε μια κατάσταση πανικού όπου κάθε εκδήλωση ανθρώπινης ζεστασιάς, φιλίας, συνεργασίας καθίσταται κίνδυνος; Μήπως πρέπει να κυκλοφορούμε παντού με μάσκες;

12) Υπάρχουν σε όλα τα σχολεία μόνιμες καθαρίστριες για την διαρκή απολύμανση που χρειάζεται όπως αναφέρεται στην εγκύκλιο (10); Θα προσληφθούν έκτακτα από τις σχολικές επιτροπές; Θα απευθυνθούν στα γνωστά συνεργεία των δουλεμπόρων; Αν δεν προσληφθούν, οι δάσκαλοι θα πρέπει να κάνουν αυτή τη δουλειά; Ο συντονιστής; Οι εθελοντές; Ποιος;

13) Τέλος, ενδεικτικά, ένα ερωτηματικό που αφορά το έτερο τμήμα της ευθύνης του Υπουργείου Παιδείας, αυτό των Θρησκευμάτων. Έχουν σταλεί εγκύκλιοι στις ενορίες για την υγειονομική προστασία των ενοριτών αλλά και των συμπολιτών τους; Δηλαδή τι μέτρα παίρνονται για τα άχραντα μυστήρια-τη θεία μετάληψη; Αν οι οδηγίες λένε ότι στα σχολεία τα παιδιά δεν πρέπει να χρησιμοποιούν από κοινού μαρκαδόρους μολύβια κλπ, τότε στους ναούς τι πρέπει να συμβεί με την από κοινού χρήση της ιεράς λαβίδας για τη λήψη της θείας μετάληψης; Η γρίπη δεν μπορεί να μεταδοθεί όταν μεταλαμβάνουν οι πιστοί; Δεν υφίσταται η διασπορά της γρίπης με την από κοινού στοματική χρήση της ιεράς λαβίδας;

Τι λέει το Υπουργείο (και) Θρησκευμάτων;

(1) «Σας αποστέλλουμε συνημμένα την υπ΄ αριθμ Υ1/Γ.Π.οικ.115501/27/8/09 εγκύκλιο του Υπουργείου Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, με θέμα: «Μέτρα πρόληψης κατά της διασποράς της γρίπης Α(Η1Ν1) στις σχολικές μονάδες και φορείς που προσφέρουν εκπαιδευτικές υπηρεσίες» και παρακαλούμε για την πιστή εφαρμογή της και αυστηρή τήρηση των οδηγιών που αναφέρονται σε αυτή». http://www.ypepth.gr/el_ec_category11867.htm

(2) «…συνεργάζονται με τις σχολικές επιτροπές, των οποίων είναι μέλη, και φροντίζουν από κοινού για την αγορά του υλικού που πρέπει να διαθέτει η σχολική μονάδα, σύμφωνα με το παράρτημα Β΄ της σχετικής εγκυκλίου. Η προμήθεια των υλικών να είναι ανάλογη του μαθητικού και εκπαιδευτικού δυναμικού της σχολικής μονάδας. μεριμνούν, σε συνεργασία με τις σχολικές επιτροπές και τις Νομαρχίες, για την απολύμανση των διδακτηρίων…»

(3) «…Οι Διευθυντές Π.Ε και Δ.Ε. σε συνεργασία με τους Προϊσταμένους Γραφείων ελέγχουν τις σχολικές μονάδες για τη σωστή εφαρμογή των μέτρων και των οδηγιών της συνημμένης εγκυκλίου. Παράλληλα, συνεργάζονται με τους Περιφερειακούς Διευθυντές Π.Ε. και Δ.Ε. και τους Προϊσταμένους Γραφείων για τον προγραμματισμό των επιμορφωτικών συναντήσεων στην περιοχή ευθύνης τους και φροντίζουν για την άρτια οργάνωσή τους…»

(4) «…Τονίζεται ότι τα παιδιά και οι εργαζόμενοι των σχολείων που παρουσιάζουν ορισμένα από τα προαναφερόμενα συμπτώματα δεν πρέπει να προσέρχονται στο σχολείο. Κρίνεται σκόπιμη η αναζήτηση ιατρικής συνδρομής, στο δίκτυο Α΄βάθμιας Φροντίδας Υγείας, (π.χ. Παιδίατρος – Οικογενειακός γιατρός – Ιατρός Ασφαλιστικού Ταμείου κ.α) καθώς και η παραμονή των ασθενών στο σπίτι. Η κατ’ οίκον παραμονή είναι υποχρεωτική για όσες μέρες διαρκεί ο πυρετός και επιπλέον ακόμα ένα 24ωρο μετά την υποχώρησή του, χωρίς τη χρήση αντιπυρετικών φαρμάκων…».

(5) «…Στα καθήκοντα του Συντονιστή της ομάδας κάθε εκπαιδευτικής μονάδας περιλαμβάνεται η μέριμνα για : Την παροχή φροντίδας σε όσους ασθενήσουν κατά τη διάρκεια της παραμονής τους στην εκπαιδευτική μονάδα, στον χώρο που έχει προκαθοριστεί για το σκοπό αυτό . Εξαιρούνται οι αίθουσες που χρησιμοποιούνται για διδακτικούς σκοπούς…» και πιο κάτω: «…Ορισμός χώρου όπου θα παραμείνει το παιδί που εμφανίζει συμπτώματα γρίπης μέχρι να το παραλάβουν οι γονείς τους(εξαιρούνται οι σχολικές αίθουσες που χρησιμοποιούνται για διδακτικούς σκοπούς)…»

(6) «…Τη δραστηριοποίηση των Συλλόγων Γονέων και Κηδεμόνων, όπου υπάρχουν, για τη εθελοντική αλληλοϋποστήριξη, έτσι ώστε να διευκολυνθούν οι εργαζόμενοι γονείς των ασθενών παιδιών που πρέπει να παραμείνουν, ένα χρονικό διάστημα, κατ’ οίκον υπό την επίβλεψη ενηλίκου…»

(7) «…Έλεγχος του συστήματος ύδρευσης και αποχέτευσης έτσι ώστε να αποκατασταθούν άμεσα τυχόν βλάβες πριν την έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς. Μέριμνα ώστε οι νιπτήρες στις τουαλέτες και στο προαύλιο να διαθέτουν πάντα φιάλη με υγρό σαπούνι και χάρτινες πετσέτες μιας χρήσης, οι οποίες πρέπει να απορρίπτονται σε κάδους που θα είναι δίπλα στους νιπτήρες. Μέριμνα ώστε όλοι οι κάδοι απορριμμάτων να διαθέτουν ποδοκίνητο καπάκι και να περιέχουν πλαστική σακούλα μιας χρήσης…»

(8) «…Επιμελής και συχνός καθαρισμός των αντικειμένων κοινής χρήσης (πχ. μπάλες, σκυτάλες κ.α.)…»

(9) «…Αποφυγή κοινής χρήσης των μολυβιών, των στυλό, των μαρκαδόρων και άλλων προσωπικών αντικειμένων.
· Αποφυγή των χειραψιών και των φιλιών.
· Κάλυψη της μύτης και του στόματος με χαρτομάντηλο (ή με άλλο τρόπο) σε βήχα ή φτέρνισμα. Το χρησιμοποιημένο χαρτομάντηλο πρέπει να απορρίπτεται αμέσως μετά τη χρήση τόσο από τα παιδιά όσο και από το προσωπικό μέσα στους κάδους απορριμμάτων…»

10) «…Πέρα από τις συνήθεις εργασίες καθαρισμού, επιβάλλεται προσεκτικός και συχνός καθαρισμός (μετά από κάθε διάλλειμα) λείων επιφανειών που χρησιμοποιούνται συχνά (π.χ. πόμολα, χερούλια, κουπαστή από σκάλες ή κιγκλίδωμα, βρύσες κλπ) με κοινά καθαριστικά, δηλαδή υγρό σαπούνι και νερό, ή διάλυμα οικιακής χλωρίνης 10% (1 μέρος οικιακής χλωρίνης αραιωμένο σε 10 μέρη νερό) ή αλκοολούχο αντισηπτικό. Σημειώνεται ότι οι εργασίες καθαρισμού πρέπει να γίνονται με χρήση γαντιών. Ειδικότερα θα χρησιμοποιείται μάσκα μιας χρήσης κατά τον καθαρισμό με διάλυμα οικιακής χλωρίνης. Στο Παράρτημα Γ παρέχονται οδηγίες για τη σωστή χρήση των μέσων ατομικής προστασίας. Ο καθαρισμός των αντικειμένων που δεν είναι εμφανώς λερωμένα μπορεί να γίνει με ένα απολυμαντικό, όπως οινόπνευμα. Τα αντικείμενα που είναι εμφανώς λερωμένα καθαρίζονται πρώτα με υγρό σαπούνι και νερό και κατόπιν με απολυμαντικό. Ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δίνεται στο καθαρισμό των αντικειμένων και των επιφανειών με τις οποίες ήρθε σε επαφή άτομο που εμφάνισε συμπτώματα γρίπης…»

Ας αφήσουμε όμως αυτά τα ερωτηματικά (που αν τεθούν δεν θα απαντηθούν με σαφήνεια) κι ας περάσουμε στο γεγονός. Η εμφάνισης αυτής της γρίπης ήταν μια ευκαιρία για την προώθηση του καθεστώτος διαρκούς απειλής. Μέσα από αυτή τη φόρμουλα το καθεστώς ξεπερνάει την κρίση του αφού με τις κατάλληλες κινήσεις μέσω των προπαγανδιστικών του μηχανισμών σε οικουμενικό επίπεδο αίρεται η απαξίωσή του και οι μηχανισμοί του καθίστανται αναγκαίοι.

Έννοιες, όπως «πανδημία», για ιστορικές περιόδους με εκατομμύρια θύματα (πανούκλα στα χρόνια του ευρωπαϊκού μεσαίωνα, ισπανική γρίπη το 1918 κλπ) είναι εφαρμογές για την διασπορά του πανικού από την πλευρά της κυρίαρχης πολιτικής προκειμένου να αναπαράγει με νέους όρους και νέες ορολογίες τον έλεγχο του πληθυσμού (απαγορεύσεις υπό τη μορφή οδηγιών) κι από την πλευρά της αγοράς προκειμένου σε ένα έτοιμο έδαφος να πουλήσει τα περιζήτητα σκευάσματα που έχει ετοιμάσει με τη γνώση των ειδικών. Ακόμα και άνθρωποι από χώρο της Ιατρικής ενίστανται σ’ αυτήν την σχετικά οργανωμένη προσπάθεια πανικού και πώλησης εμβολίων τα οποία θα δοκιμαστούν μαζικά.

Στο χώρο της εκπαίδευσης τα πράγματα είναι πιο περίπλοκα. Η παιδική ηλικία είναι μια ηλικία η οποία προκαλεί συγκίνηση, γι αυτό και το σενάριο του κλεισίματος των σχολείων ήταν και η πιθανότητα που παίχτηκε προκειμένου να λειτουργήσει η εγκύκλιος αργότερα με τις οδηγίες της. Οι τεχνικές άσκησης εξουσίας ανανεώνονται κι απέναντι σ’ αυτά ένας άλλος πολιτισμός μόνο μπορεί να αντιπαρατεθεί. Ένας κόσμος αλληλεγγύης, φροντίδας και μέριμνας. Ένας κόσμος αγώνων βάσης και διεκδίκησης για τη δημόσια καθολική και δωρεάν υγεία και για την ανάκτηση της απαλλοτριωμένης γνώσης. Διότι «…εν μέρει τουλάχιστον η υγεία ενός πληθυσμού εξαρτάται από τον τρόπο με τον οποίο οι πολιτικές ενέργειες διαμορφώνουν τον περίγυρο και δημιουργούν τις περιστάσεις εκείνες, που ευνοούν την αυτοδυναμία και την αξιοπρέπεια για όλους, κυρίως για τους αδύνατος.

Κατά συνέπεια, το επίπεδο υγείας θα είναι το καλύτερο δυνατό όταν το περιβάλλον βοηθά να εκδηλωθεί η αυτόνομη, προσωπική , υπεύθυνη ικανότητα των ανθρώπων να τα βγάζουν πέρα με τις δυσκολίες… Το επίπεδο της υγείας μιας κοινωνίας αντιστοιχεί στο βαθμό κατά τον οποίο είναι διανεμημένα σ’ όλους τους ανθρώπους τα μέσα και η υπευθυνότητα να τα βγάζουν πέρα με τις αρρώστιες…»

Ιβάν Ίλιτς, «Ιατρική Νέμεση», Εκδοτική ομάδα, Θεσσαλονίκη 1986